Niet iedereen ervaart het recht van het rechtspreken als recht. Andere woorden vallen makkelijk op de plaats waar "recht" stond. Vooral bij de in het ongelijk gestelde partij. De logica hiervan maakt echter tevens dat er een neiging kan ontstaan de kwaliteitsvraag niet meer recht in de ogen te kijken. Zeker bij zoiets essentieels als het contact tussen kinderen en hun ouders, kan er beter een keer teveel gekeken worden dan te weinig. De kritiek op het functioneren van het familierecht komt niet van de cliëntenorganisaties alléén maar ook van gerenommeerde wetenschappers als Hoefnagels . Niet vergeten mag worden dat ongeveer de helft van de kinderen na scheiding van hun ouders een van de ouders (meestal de vader) niet meer ziet.

 De hoofdgriffier van een rechtbank meende dat het vragen om inzage in uitspraken een bewijs is van wantrouwen in de rechterlijke macht. Persoonlijk vertrouwde ik tot nu op de rechterlijke macht in die zin dat ik dacht dat ze zich althans zelf aan wettelijke bepalingen zou houden, en dus gewoon inzage zou toestaan. Juist waar het familierecht met zulke subjectieve zaken handelt, of meent te moeten handelen, is openheid geen luxe. Bovendien moet met het naleven van de rechtsregels vertrouwen gewekt worden. Rechtbanken die de wet niet naleven wekken geen vertrouwen.

  In het gebied van het familierecht is deze angst vrij algemeen geworden.Veel justiciablen houden maar hun mond op rechtzaken zelf. Melden dat de moeder geweld tegen jou als vader, heeft gebruikt heet al gauw dat partijen eindeloos kijven over de rug van de kinderen. Overigens wordt met een melding van een moeder over geweld of sexueel misbruik heel anders omgegaan dan met de melding van een vader, ook als het niet een kind maar haar persoon betreft.

  Het lijt mij winst als een rechter zich realiseert dat zij of hij angst oproep, en zich afvraagt of dat wel de bedoeling kan zijn van zijn of haar handelen. Effectief is het oproepen van angst in ieder geval niet. Wel effectief is het oproepen van ontzag en het uitoefenen van gezag. Het zou een zegen zijn voor veel rechters en rechtzoekenden als rechters zich van het verschil bewust zouden zijn.

Het uitoefenen van gezag is opbouwend en is gebaseerd op feitelijke en emotionele inzichten, niet op overrulen. Het zou dan ook verstandig zijn klacht en wrakingsmogelijkheden in het algemeen niet uit de weg te gaan. Bijna alle bestuursorganen waarover geklaagd kan worden beschikken over folders ten aanzien van klachtprocedures. De rechter nog niet.

  Veel kliënten hebben, al dan niet terecht, de indruk dat de Raad voor de Kinderbescherming bijna nooit door de rechter wordt tegengesproken en vice versa. Omdat het voor vaders nu eenmaal bij beide instituten zelden goed uitpakt is dit niet onbegrijpelijk. Wel onbegrijpelijk is dat gezien deze omstandigheid de adviseur van de Raad voor de Kinderbescherming in de meeste rechtszalen een plaats toekomt die niet past bij een adviseur.

  *Idee: Klachten over de raad voor de kinderbescherming die worden ingediend voor een zitting waar de resultaten van een raadsonderzoek aan de orde komen dienen met grote spoed te worden onderzocht en vòòr de betreffende zitting te worden afgehandeld. Dit mag niet tot een vertraging leiden, reden waarom extra middelen moeten worden ingezet om de klacht af te wikkelen

  Het zou een vooruitgang zijn als diegenen die klachten onderzoeken geen schijn van dubbel-funktie hebben in het proces. Om verwarring te voorkomen zouden leden van klachtencommissies, die tevens rechter of griffier zijn bij rechtbanken waar de primaire procesgang plaatsvindt, moeten kiezen. In navolging van de klachtencommissies jeugdhulpverlening zouden er vertegenwoordigers van cliëntenorganisaties in de klachtencommissies kunnen worden opgenomen.

 Rechtspreken is probleemoplossen; als het goed is. Maar de rechter is onvolmaakt; en soms verergert hij het probleem. Soms leidt elk ingrijpen in konflikten tot een verslechtering. Natuurlijk kan een bredere oriëntatie van rechters op andere probleemoplossingsmiddelen bijdragen aan een gezonde toepassing van het recht. Maar de rechter moet uiteraard wel recht blijven spreken. Dat is wat anders dan het uit de weg gaan van problemen en dilemma's. Dat is ook wat anders dan met de botte bijl gordiaanse knopen doorhakken (een van de ouders het gezag geven, de omgang ontzeggen) . Dat is ook wat anders dan het eindeloos metacommuniceren van het probleem. In die zin is de rechter geen halve hulpverlener Elke mogelijke gedachtenconstruktie en filosofie over oplossen van ouderproblemen rond kinderen laat onverlet het basale uitgangspunt dat een kind twee ouders heeft en ook behoefte heeft aan kontakt met die twee ouders. Het doorbreken van die relatie op grond van hoge overwegingen gebaseerd op vermeende hogere wijsheden leidde de afgelopen decennia alleen maar tot vele persoonlijke en maatschappelijke trauma's De haast fysieke grond onder de ouder-kindrelatie kan niet veronachtzaamd worden zeker niet als er een al opgebouwde relatie is tussen beiden. Echte wijsheid vervreemdt niet van de praktijk. Het onderkennen en uitspreken over dilemma’s kán hand in hand gaan met een uiteindelijk mediërende oplossing. Salomon is een mooi voorbeeld van een kombinatie van handhaving (het declaratoire aspekt van het dictum), en gedecideerde wijsheid die bovendien volledig in de sfeer van het kinderrecht ligt. Dat wil niet zeggen dat het zo goed is dat er elke keer maar weer een rechter aan te pas moet komen om ouderproblemen op te lossen, maar wel dat een rechter er is om in een conflikt op een wijze manier de doorslag te geven. In tegenstelling tot wat veel kinderrechters beweren is een door de rechter opgelegde regeling dan geen onding, maar een groot goed. Het valt mij op dat veel rechters veel praten over het salomonsoordeel maar daar niet altijd het fijne van af weten

  Dat ex-partners ruzie maken is niet te voorkomen door te zeggen dat ze dat niet mogen. Het cliché-geklaag over ouders die voor de rechter staan te bekvechten duidt meer op een grens aan de capaciteit van de rechter. Als er toch ruzie moet worden gemaakt dan vooral wel in de rechtbank. De schone schijn ophouden heeft weinig nut. Beter kan daar worden geleerd partner- en ouderrelaties uit elkaar te houden. Overigens is het merkwaardig dat rechtbanken die twee zaken zelf slecht uit elkaar kunnen houden. Het komt veel voor dat partijen in het Proces Verbaal worden aangeduid als 'man' en 'vrouw'. Dit forceert mensen in het hokje te gaan staan van ruziënde exen in plaats van coöperatieve ouders. Het onderzoeken van partnergeschiedenissen van ouders kan gevaarlijk zijn binnen een procedure over het ouderschap. Het ophalen van die geschiedenissen kán zin hebben, maar dan toch slechts in een bemiddelend/therapeutisch gesprek.

  Omgangskonflikten worden in het algemeen beschouwd als een bron van negativiteit. Er vallen echter ook allerlei positieve opmerkingen over te maken. Het proces is een onderdeel van een zich ontwikkelende emancipatie en individualisatie. Ooit werd scheiding door de vrouwenbeweging ook benoemd als een mogelijkheid tot positieve ontwikkeling. Die aspekten zitten er zeker in als we de konflikten wat beter en opener zouden benoemen en ze niet over de hoofden van kinderen zouden uitvechten. De individualisatie van het vaderschap kan leiden tot een opwaardering van het vaderschap. Het zou goed zijn als daar de ruimte voor werd gecreëerd. In het belang van het kind. Het belang van het kind bij een ongestoorde autonome relatie tussen kind en vader.